Dautov Androlog · Toshkent
UZ RU Qabulga yozilishYozilish
Moyak va yorgʻoq

Gidrotsele (moyak istisqosi): sabablari va davolash

Pastga suring — animatsiya 3 qadamda tushuntiradi

  1. 1 / 3

    Gidrotsele nima?

    Moyak yorgʻoq ichida ikki qavatli yupqa parda bilan oʻralgan. Bu qavatlar orasida doim ozgina suyuqlik boʻladi — u moyakning erkin sirpanishiga yordam beradi.

  2. 2 / 3

    Chaqaloqlarda va kattalarda gidrotsele

    Yangi tugʻilgan oʻgʻil bolalarda gidrotsele tez-tez uchraydi. Aksariyat hollarda suyuqlik hayotning birinchi bir-ikki yilida oʻz-oʻzidan soʻrilib ketadi.

  3. 3 / 3

    Gidrotsele belgilari

    Gidrotsele odatda ogʻrimaydi.

  4. Batafsil — pastda

    Savolingiz boʻlsa, androlog bilan maxfiy maslahatlashing — ismingizni aytmasangiz ham boʻladi.

Matnga oʻtish ↓

Yorgʻoqda suyuqlik yigʻilishi odatda xavfli emas, lekin eʼtibor talab qiladi. Chaqaloq va kattalardagi gidrotsele, tekshiruv va davolash usullari haqida.

Gidrotsele (moyak istisqosi) — bu moyak atrofidagi parda ichida suyuqlik yigʻilishi. Natijada yorgʻoqning bir tomoni yoki ikkalasi kattalashadi, lekin odatda ogʻrimaydi. Gidrotsele chaqaloqlarda koʻp uchraydi va koʻpincha oʻzi oʻtib ketadi, kattalarda esa odatda oʻzi yoʻqolmaydi.

Koʻp erkaklar yorgʻoqda suyuqlik yigʻilganini sezsa ham, «ogʻrimayapti-ku» deb yillab shifokorga bormaydi. Gidrotsele oʻzi xavfli boʻlmasa ham, uning ortida boshqa kasallik yashiringan boʻlishi mumkin. Quyida sabablari, tekshiruv va davolash usullarini tushuntiramiz.

Gidrotsele nima?

Moyak yorgʻoq ichida ikki qavatli yupqa parda bilan oʻralgan. Bu qavatlar orasida doim ozgina suyuqlik boʻladi — u moyakning erkin sirpanishiga yordam beradi. Parda suyuqlikni ishlab chiqaradi va soʻrib oladi. Bu muvozanat buzilsa, yaʼni suyuqlik koʻp ishlab chiqarilsa yoki yaxshi soʻrilmasa, u yigʻila boshlaydi.

Yorgʻoqda suyuqlik yigʻilishi ikki xil boʻladi:

  • Qorin boʻshligʻi bilan tutashgan gidrotsele. Ona qornida moyak qorin boʻshligʻidan yorgʻoqqa tushadi va ortidan qorin pardasining bir qismini ham olib tushadi. Odatda bu yoʻl tugʻilishdan oldin yoki keyin tez orada yopiladi. Yopilmasa, qorindagi suyuqlik yorgʻoqqa oqib tushadi. Bunday gidrotsele kun davomida kattalashib-kichrayib turadi.
  • Tutashmagan gidrotsele. Yoʻl yopilgan, suyuqlik esa pardaning oʻzida yigʻiladi. Kattalarda asosan shu turi uchraydi.

Chaqaloqlarda va kattalarda gidrotsele

Chaqaloqlarda

Yangi tugʻilgan oʻgʻil bolalarda gidrotsele tez-tez uchraydi. Aksariyat hollarda suyuqlik hayotning birinchi bir-ikki yilida oʻz-oʻzidan soʻrilib ketadi. Shuning uchun xalqaro tavsiyalarga koʻra, bu yoshda operatsiyaga odatda shoshilinmaydi. Istisno — gidrotsele bilan birga chov churrasi boʻlsa yoki moyakda boshqa muammo gumon qilinsa. Ota-onalar uchun batafsil: chaqaloqlarda gidrotsele.

Kattalarda

Kattalarda gidrotsele koʻpincha aniq sababsiz, yillar davomida sekin paydo boʻladi. Baʼzan esa uning ortida sabab bor:

  • moyak yoki moyak ortigʻining yalligʻlanishi (orxit, epididimit);
  • yorgʻoq jarohati;
  • varikotsele yoki chov churrasi operatsiyasidan keyingi holat;
  • kamdan-kam hollarda — moyak oʻsmasi.

Aynan oxirgi sabab tufayli kattalarda yangi paydo boʻlgan har qanday gidrotsele tekshirilishi kerak.

Jarohatdan keyin tez paydo boʻlgan shish esa boshqa holat boʻlishi mumkin: bunda yorgʻoqda suyuqlik emas, qon yigʻilgan boʻladi. Bu gidrotsele emas va zudlik bilan shifokor koʻrigini talab qiladi.

Gidrotsele belgilari

  • yorgʻoqning bir tomonida ogʻriqsiz, yumshoq yoki tarang kattalashish;
  • ogʻirlik va noqulaylik hissi, ayniqsa kechga borib yoki uzoq yurgandan keyin;
  • katta gidrotseleda — kiyim tanlash, yurish va jinsiy hayotda qiyinchilik;
  • chaqaloqlarda — ertalab kichikroq, kechga yoki yigʻlagandan keyin kattaroq boʻladigan yorgʻoq.

Gidrotsele odatda ogʻrimaydi. Agar yorgʻoq toʻsatdan kattalashib, qattiq ogʻrisa, isitma boʻlsa yoki teri qizarsa — bu yalligʻlanish, qon yigʻilishi yoki boshqa shoshilinch holat boʻlishi mumkin. Bunday ogʻriqning sabablari haqida: moyakda ogʻriq.

Gidrotsele qanday aniqlanadi?

Shifokor avval yorgʻoqni paypaslab koʻradi va baʼzan unga qorongʻida kuchli yorugʻlik tutadi. Suyuqlik yorugʻlikni oʻtkazadi, shuning uchun yorgʻoq ichi yorishib koʻrinadi. Churra yoki qattiq oʻsma esa yorugʻlikni oʻtkazmaydi.

Lekin asosiy tekshiruv — UZI (ultratovush tekshiruvi). U bir necha savolga javob beradi:

  • yorgʻoqdagi kattalashish haqiqatan suyuqlikmi;
  • suyuqlik ortidagi moyak sogʻlommi — katta gidrotsele moyakni qoʻl bilan sezishga toʻsqinlik qiladi;
  • yalligʻlanish, kista yoki oʻsma yoʻqmi;
  • birga chov churrasi yoʻqmi.

Muhim: Gidrotsele moyakni «yashirib» qoʻyishi mumkin. Shuning uchun kattalarda yangi paydo boʻlgan gidrotselede UZI shart — hatto u sizni bezovta qilmasa ham.

Qachon operatsiya kerak?

Kichik va bezovta qilmaydigan gidrotseleni kuzatib borish mumkin: u odatda moyakka zarar yetkazmaydi. Operatsiya quyidagi hollarda tavsiya qilinadi:

  • gidrotsele katta boʻlib, ogʻirlik, ogʻriq yoki noqulaylik beradi;
  • yurish, sport yoki jinsiy hayotga xalaqit beradi;
  • tez kattalashyapti;
  • tashqi koʻrinish sizni ruhan qiynaydi;
  • bolada ikki yoshdan keyin ham saqlanib qolgan yoki churra bilan birga kelgan.

Kattalarda operatsiya yorgʻoqdagi kesma orqali bajariladi. Suyuqlik chiqariladi, uni ishlab chiqaruvchi parda esa kesib olinadi yoki agʻdarib tikiladi — shunda suyuqlik yigʻiladigan boʻshliq qolmaydi. Bolalarda operatsiya chov orqali qilinadi, chunki qorin bilan tutashgan yoʻlni yopish kerak. Operatsiya bosqichlari va tiklanish haqida: gidrotsele operatsiyasi.

Farzand rejalashtirayotgan boʻlsangiz, buni jarrohga oldindan ayting. Moyak ortigʻi va urugʻ yoʻli operatsiya maydoniga yaqin joylashgan, shuning uchun jarroh ularni alohida ehtiyotkorlik bilan saqlaydi.

Operatsiyasiz kuzatuv davrida

Kichik gidrotsele bilan odatdagidek yashash, ishlash va sport bilan shugʻullanish mumkin. Ogʻirlik sezilsa, yorgʻoqni koʻtarib turuvchi ichki kiyim yordam beradi. Gidrotsele kattalashayotganini yoki qattiqlashganini sezsangiz, rejali koʻrikni kechiktirmang.

Nega igna bilan suyuqlikni tortib olish yordam bermaydi?

Koʻp bemorlar operatsiya oʻrniga «suvini chiqarib tashlash»ni soʻraydi. Bu muolaja — punksiya — tez va oson koʻrinadi. Ammo u muammoni hal qilmaydi:

  • suyuqlikni ishlab chiqaradigan parda joyida qoladi, shuning uchun suyuqlik koʻpincha bir necha hafta yoki oyda qayta yigʻiladi;
  • har bir takroriy punksiya infeksiya va qon ketish xavfini tugʻdiradi.

Baʼzan punksiyadan keyin boʻshliqqa pardalarni bir-biriga yopishtiruvchi dori yuboriladi (skleroterapiya). U qaytalanishni kamaytiradi, lekin samaradorligi operatsiyadan pastroq, muolaja ogʻriqli boʻlishi va takrorlanishi mumkin. Shuning uchun punksiya va skleroterapiya asosan operatsiya xavfli boʻlgan bemorlarga tavsiya qilinadi.

Afsona: «Suvini chiqarib tashlasa, butunlay tuzaladi.» Haqiqat: Igna bilan tortilgan suyuqlik koʻpincha qayta yigʻiladi. Kattalardagi gidrotseleni yoʻqotishning ishonchli yoʻli — operatsiya.

Qachon shifokorga murojaat qilish kerak?

  • yorgʻoqda yangi kattalashish yoki suyuqlik sezsangiz — ogʻrimasa ham;
  • gidrotsele kattalashib borayotgan yoki bezovta qilayotgan boʻlsa;
  • yorgʻoq kattalashishi bilan birga moyakda qattiq tugun sezilsa;
  • chaqaloqda yorgʻoq kun davomida kattalashib-kichrayib tursa yoki chovda boʻrtma boʻlsa;
  • shoshilinch: yorgʻoq toʻsatdan kattalashib, kuchli ogʻriq bersa;
  • shoshilinch: bolada chovdagi boʻrtma qattiqlashib, qaytmay qolsa, bola tinmay yigʻlasa yoki qussa.

Yorgʻoqdagi kattalashish sizni bezovta qilayotgan boʻlsa, androlog Davron Dautov bilan maxfiy maslahatlashish uchun qabulga yozilishingiz mumkin.

Xulosa

Gidrotsele — moyak atrofida suyuqlik yigʻilishi, odatda ogʻriqsiz va xavfsiz holat. Chaqaloqlarda u koʻpincha oʻzi oʻtadi, kattalarda esa UZI bilan tekshirish va kerak boʻlsa operatsiya talab qiladi. Igna bilan suyuqlikni tortib olish faqat vaqtinchalik yengillik beradi.

Koʻp beriladigan savollar

Gidrotsele oʻz-oʻzidan oʻtib ketadimi?

Chaqaloqlarda koʻpincha ha — hayotning birinchi bir-ikki yilida suyuqlik oʻzi soʻrilib ketadi. Kattalarda esa gidrotsele odatda oʻzi yoʻqolmaydi va sekin kattalashishi mumkin. Kichik va bezovta qilmaydigan gidrotseleni kuzatib borish mumkin.

Gidrotsele bepushtlikka olib keladimi?

Odatda gidrotsele spermatozoidlar ishlab chiqarilishiga jiddiy taʼsir qilmaydi. Lekin uning ortida yalligʻlanish yoki boshqa kasallik yashiringan boʻlishi mumkin, shuning uchun UZI qilish muhim. Farzand rejalashtirayotgan boʻlsangiz, davolash usulini shifokor bilan oldindan muhokama qiling.

Gidrotseleni xalq usullari bilan davolasa boʻladimi?

Yoʻq. Isitish, oʻtlar, kompresslar yoki surtmalar suyuqlikni yoʻqotmaydi, isitish esa yalligʻlanishni kuchaytirishi mumkin. Kattalardagi gidrotseleni yoʻqotishning ishonchli yoʻli — operatsiya.

Gidrotsele va chov churrasini qanday farqlash mumkin?

Churra koʻpincha yotganda yoki qoʻl bilan ohista bosganda qoringa qaytadi va chovga choʻzilib turadi. Kattalardagi gidrotsele esa odatda yotganda kichraymaydi. Ular birga ham uchrashi mumkin, ayniqsa bolalarda, shuning uchun aniq farqni shifokor koʻrigi va UZI koʻrsatadi.

Operatsiyadan keyin gidrotsele qaytadimi?

Operatsiyadan keyin qaytalanish kam uchraydi. Igna bilan suyuqlikni tortib olishdan keyin esa suyuqlik koʻpincha qayta yigʻiladi, chunki uni ishlab chiqaruvchi parda joyida qoladi.

Manbalar

  1. EAU Guidelines on Paediatric Urology, 2024
  2. MedlinePlus, U.S. National Library of Medicine (Hydrocele)
  3. Mayo Clinic, Patient Care & Health Information (Hydrocele)

Maqola xalqaro tibbiy tavsiyalar asosida tayyorlangan.

Muhim: bu maqola umumiy maʼlumot uchun. U shifokor koʻrigini almashtirmaydi. Dorilarni faqat shifokor tayinlaydi.

● Maxfiy qabul

Bu muammo sizga tanishmi? Maxfiy maslahat oling

Ismingiz oʻrniga taxallus yozsangiz ham boʻladi. Telefon raqamingiz faqat siz bilan bogʻlanish uchun kerak — hech kimga berilmaydi.

  • Muammoni oldindan batafsil aytishingiz shart emas
  • Qabul yakkama-yakka, begona koʻzlarsiz
  • Maʼlumotlar tibbiy sir sifatida saqlanadi

Yuborish orqali maʼlumotlaringiz faqat siz bilan bogʻlanish uchun ishlatilishiga rozilik bildirasiz. Maxfiylik siyosati

Qabulga yozilish