Dautov Androlog · Toshkent
UZ RU Qabulga yozilishYozilish

● Urologiya · Talaba va shifokorlar uchun

Prostatit va surunkali chanoq ogʻrigʻi sindromi: tasnif, tashxis va davolash

NIH tasnifi, etiologiya va patogenez, UPOINT fenotiplash, tashxis (NIH-CPSI, Meares–Stamey sinamasi), oʻtkir va surunkali bakterial prostatit hamda CP/CPPS davosi; talabalar va shifokorlar uchun.

Muallif: Davron Dautov, androlog-urolog · Toshkent

27 slayd · 470 KB · PowerPoint (.pptx)

Taqdimotning birinchi slaydi: Prostatit va surunkali chanoq ogʻrigʻi sindromi: tasnif, tashxis va davolash
01

Taqdimot maqsadlari

  • NIH tasnifini (I–IV kategoriya) bilish va prostatit shakllarini klinik jihatdan ajratish
  • Oʻtkir va surunkali bakterial prostatitning sabablari, qoʻzgʻatuvchilari va xavf omillarini sanash
  • CP/CPPS ning koʻp omilli patofiziologiyasini tushuntirish va UPOINT fenotiplashni qoʻllash
  • Tekshiruvni rejalashtirish: NIH-CPSI, siydik tahlili va ekmasi, Meares–Stamey sinamasi; oʻtkir prostatitda ehtiyot choralarini bilish
  • Oʻtkir va surunkali bakterial prostatitni antibiotiklar bilan davolash tamoyillari va gospitalizatsiya koʻrsatmalarini aytib berish
  • CP/CPPS da multimodal, fenotipga yoʻnaltirilgan davolash va EAU yondashuvini qoʻllash
02

Taʼrif, ICD-10 va epidemiologiya

  • Prostatit (prostatitis) — prostata bezi yalligʻlanishi yoki yalligʻlanish bilan kechadigan klinik sindromlar guruhi; kelib chiqishi, kechishi va davosi turlicha.
  • ICD-10: N41.0 — oʻtkir prostatit; N41.1 — surunkali prostatit; N41.2 — prostata abssessi; N41.3 — prostatosistit; N41.8–N41.9 — boshqa va noaniq. CP/CPPS uchun alohida kod yoʻq — amalda koʻproq N41.1 yoki N41.8.
  • Prostatit 50 yoshgacha erkaklarda eng koʻp qoʻyiladigan urologik tashxislardan biri.
  • Eng koʻp shakli — CP/CPPS (NIH III kategoriya); bakterial shakllar (I va II) ancha kam, oʻtkir bakterial prostatit kam uchraydi.
  • Prostatit simptomlari erkaklarning sezilarli qismida uchraydi; tadqiqotlar orasida yosh va hududga qarab farq katta — aniq raqamlarga tayanmang.
  • Hayot sifatini sezilarli pasaytiradi: ogʻriq, siydik va jinsiy buzilishlar, koʻpincha depressiya va xavotir bilan birga keladi.
03

NIH tasnifi (1999)

KategoriyaNomiAsosiy belgilariIzoh
I Oʻtkir bakterial prostatit Isitma, titroq, perineal ogʻriq, dizuriya, ushlanish; siydikda bakteriyalar Shoshilinch holat: urosepsis xavfi
II Surunkali bakterial prostatit ≥3 oy qaytalanuvchi simptomlar; siydik yoki prostata sekretida bir xil patogen Qaytalanuvchi SYoI bilan birga
IIIA CP/CPPS, yalligʻlanishli ≥3 oy chanoq ogʻrigʻi; infeksiya topilmaydi; sekret, VB3 yoki spermada leykotsitlar bor Yalligʻlanish roli bahsli
IIIB CP/CPPS, yalligʻlanishsiz Xuddi shu simptomlar; sekret, VB3 va spermada leykotsitlar yoʻq Klinik farqi cheklangan
IV Asimptomatik yalligʻlanishli prostatit Shikoyat yoʻq; leykotsitlar yoki gistologik yalligʻlanish tasodifan topiladi Davo odatda talab etilmaydi
04

Etiologiya: bakterial prostatit

  • Qoʻzgʻatuvchilar: asosan gram-manfiy enterobakteriyalar — Escherichia coli (eng koʻp), Klebsiella, Proteus, Pseudomonas aeruginosa; gram-musbatlardan Enterococcus faecalis, Staphylococcus aureus ham boʻlishi mumkin.
  • Kirish yoʻllari: uretradan koʻtarilish, siydikning prostata yoʻllariga qaytishi (intraprostatik reflyuks), rektal yoʻl; kam hollarda gematogen yoki limfogen.
  • Xavf omillari: uretral kateter va asbobiy muolajalar (transrektal prostata biopsiyasi, sistoskopiya), BPH va siydik chiqarish buzilishi, yaqinda SYoI, diabet, immunosupressiya (HIV).
  • Yosh, jinsiy faol erkaklarda jinsiy yoʻl bilan oʻtadigan infeksiyalar (JYOI: Neisseria gonorrhoeae, Chlamydia trachomatis) ham sabab boʻlishi mumkin; jinsiy anamnezni oling.
  • Surunkali bakterial prostatit: odatda oʻtkir epizoddan keyin yoki qaytalanuvchi SYoI fonida; bakteriyalar prostata toshlarida va biofilmda saqlanib qolishi mumkin.
05

CP/CPPS patofiziologiyasi: koʻp omilli model

  • CP/CPPS ning yagona sababi yoʻq: bir nechta omil birgalikda ishlaydi va bemorlarda farq qiladi. Aniqlanmagan infeksiya, yalligʻlanish va nerv tizimi oʻzgarishlari muhokama qilinadi.
  • Neyromuskulyar: chanoq tubi mushaklari gipertonusi, myofastsial trigger nuqtalar, uretra spazmi va intraprostatik siydik reflyuksi (kimyoviy yalligʻlanish).
  • Yalligʻlanish va immunitet: sitokinlar, autoimmun jarayon gipotezasi; ammo sekretdagi leykotsitlar soni simptom ogʻirligiga mos kelmaydi.
  • Nevropatik ogʻriq: periferik va markaziy sensitizatsiya (ogʻriq yoʻllarining ortiqcha sezgirligi), pudendal nerv ishtiroki; ogʻriq chanoqdan tashqariga tarqalishi mumkin.
  • Psixosotsial: stress, xavotir, depressiya, ogʻriqni katastrofik qabul qilish; ular simptomni kuchaytiradi va surunkalashtiradi.
  • Boshqa: oldingi infeksiya, uzoq oʻtirish yoki velosiped, ich qotishi, gormonal va genetik omillar — dalillar cheklangan.
  • Shuning uchun davo bitta dori emas, koʻp qirrali, fenotipga yoʻnaltirilgan yondashuvni talab qiladi.
06

UPOINT(S) fenotiplash

DomenKlinik belgiYoʻnaltirilgan davo
U — Urinary (siydik) Urgency, tezlik, nokturiya, oqim sustligi, PVR ↑ Alfa-bloker; antimuskarin yoki beta-3 agonist; BPH va uretra patologiyasini inkor qilish
P — Psychosocial Depressiya, xavotir, katastrofizatsiya, ijtimoiy izolyatsiya Psixoterapiya (KBT), stressni boshqarish, kerak boʻlsa antidepressant
O — Organ-specific Prostata sezuvchanligi, prostata toshlari, sekretda leykotsitlar Yetakchi belgiga qarab (yalligʻlanish, toshlar); alfa-bloker; fitoterapiya — tanlab
I — Infection Uropatogen aniqlangan yoki yaqinda infeksiya Antibiotik (tanlab, ekma natijasiga koʻra)
N — Neurologic/systemic Nevropatik ogʻriq, chanoqdan tashqari ogʻriq, ichak tirnash sindromi, fibromiyalgiya Gabapentinoidlar, neyromodulyatorlar; reabilitatsiya
T — Tenderness (mushak) Chanoq tubi va qorin mushaklarida ogʻriqli nuqtalar, spazm Chanoq tubi fizioterapiyasi, myofastsial boʻshashtirish, biofeedback
(S) — Sexual ED, muddatidan oldin yoki ogʻriqli eyakulyatsiya, libido ↓ PDE5 ingibitori, jinsiy terapiya, androlog maslahati
07

Klinik koʻrinish

  • Oʻtkir bakterial prostatit: yuqori isitma, titroq, holsizlik, perineal yoki suprapubik ogʻriq, dizuriya, tezlik, nokturiya, oqim sustligi yoki ushlanish; prostata issiq, taranglashgan, paypaslaganda ogʻriqli.
  • Surunkali bakterial prostatit: qaytalanuvchi SYoI epizodlari; qoʻzgʻalishlar orasida simptomlar kam yoki yengil.
  • CP/CPPS asosiy belgisi — kamida 3 oy davom etgan chanoq ogʻrigʻi: perineum, suprapubik soha, moyaklar, jinsiy olat uchi, bel, toʻgʻri ichak; eyakulyatsiyadan keyin yoki oʻtirganda kuchayishi mumkin.
  • Siydik simptomlari: tezlik, urgency, dizuriya, oqim sustligi; infeksiya belgilari (isitma) yoʻq.
  • Jinsiy buzilishlar: ogʻriqli eyakulyatsiya, ED, muddatidan oldin eyakulyatsiya, libido pasayishi — psixologik yuk bilan bogʻliq.
  • Umumiy: charchoq, uyqu buzilishi, xavotir, depressiya; simptomlar toʻlqinsimon (kuchayish va susayish).
  • Yuqori isitma va ogʻir intoksikatsiya CP/CPPS ga xos emas — boshqa sabab izlang.
08

Dastlabki baholash: anamnez, koʻrik, NIH-CPSI

  • Anamnez: ogʻriq joyi va davomiyligi (≥3 oy), qoʻzgʻatuvchi omillar, siydik va jinsiy simptomlar, oldingi SYoI/JYOI, asbobiy muolajalar, antibiotiklar tarixi, psixologik holat.
  • NIH-CPSI (Litwin, 1999): 13 savol, 3 domen — ogʻriq (0–21), siydik simptomlari (0–10), hayot sifatiga taʼsir (0–12); yigʻindi 0–43. Odatda yengil 0–14, oʻrtacha 15–29, ogʻir 30–43.
  • Koʻrik: qorin, genitaliya, moyak va epididim; perineum va chanoq tubi mushaklarini paypaslash (m. levator ani, trigger nuqtalar); nevrologik skrining.
  • DRE: CP/CPPS da prostata sezuvchanligi, konsistensiya, tugunlar, sfinkter va chanoq tubi tonusi; prostata massaji faqat Meares–Stamey sinamasi uchun va oʻtkir prostatitda emas.
  • Oʻtkir prostatitda DRE juda ehtiyotkorlik bilan bajariladi, prostata massaji TAQIQLANADI — bakteriemiya va sepsis xavfi.
  • Dinamikani NIH-CPSI bilan kuzating: davo samarasi — umumiy ball pasayishi.
  • Qizil bayroqlarni qidiring (gematuriya, vazn yoʻqotish, nevrologik defitsit).
09

Laborator tekshiruvlar

  • Siydik tahlili (dipstick/choʻkma) va siydik ekmasi (antibiotiklarga sezuvchanlik bilan) — har qanday shubhada, antibiotik boshlashdan oldin.
  • Oʻtkir prostatit: umumiy qon tahlili, CRP, kreatinin; isitma va sepsis belgilarida qon ekmasi — antibiotikdan oldin.
  • PSA: oʻtkir prostatitda oshadi va bir necha hafta yuqori qolishi mumkin; shu davrda saraton skrining uchun oʻlchamang; prostatit tashxisi uchun kerak emas.
  • JYOI testlari: C. trachomatis va N. gonorrhoeae NAAT (birinchi tomchi siydik yoki uretra surtmasi); Mycoplasma genitalium shubhasida; uretrit simptomlari yoki yosh jinsiy faol erkakda.
  • Eyakulyat ekmasi va spermogramma — qoʻshimcha maʼlumot (bakteriospermiya, leykotsitospermiya); diagnostik qiymati cheklangan; bepushtlikda qoʻllanadi.
  • Meares–Stamey sinamasi (4 stakan): VB1 — dastlabki 10 mL siydik (uretra), VB2 — oʻrta oqim (qovuq), EPS — massajdan keyingi prostata sekreti, VB3 — massajdan keyingi siydik. Soddalashtirilgan: massajdan oldingi va keyingi siydik (2 stakan, Nickel).
  • PVR (UT) va uroflowmetriya — siydik chiqarish buzilganda.
10

Meares–Stamey sinamasi: talqin

KategoriyaVB1 / VB2EPS / VB3: leykotsitlarEPS / VB3: bakteriyalar
II — surunkali bakterial VB2 odatda steril yoki bakteriya kam Koʻp (odatda koʻrish maydonida >10) VB1/VB2 dagidan ancha koʻp (≥10 baravar); bir xil patogen
IIIA — yalligʻlanishli Bakteriyalar oʻsmaydi Koʻp Yoʻq / uropatogen yoʻq
IIIB — yalligʻlanishsiz Oʻsish yoʻq Yoʻq yoki kam Yoʻq
IV — asimptomatik Oʻsish yoʻq Koʻp yoki gistologik yalligʻlanish Yoʻq; shikoyat yoʻq
Uretrit / sistit (inkor qilinadi) VB1 yoki VB2 da leykotsitlar va bakteriyalar EPS/VB3 koʻrsatkichlari ikkilamchi Bakteriyalar VB1/VB2 da EPS/VB3 dagidan koʻp
11

Tasviriy tekshiruv va differensial tashxis

  • Differensial tashxis: SYoI/sistit, uretrit (JYOI), epididimit, BPH/LUTS, qovuq ogʻriq sindromi (interstitsial sistit), uretra strikturasi, toshlar, qovuq yoki prostata saratoni, anorektal kasalliklar (gemorroy, yoriq, proktit).
  • Boshqa ogʻriq sabablari: pudendal nevralgiya, bel-dumgʻaza sohasi patologiyasi, churra, ichak tirnash sindromi, chanoq tubi mushak kasalliklari (myofastsial ogʻriq).
  • Qizil bayroqlar: gematuriya, isitma, vazn yoʻqotish, suyak ogʻrigʻi, prostata tuguni yoki PSA ortishi, ushlanish, nevrologik defitsit → qoʻshimcha tekshiruv.
  • UT (qorin usti): qoldiq siydik, yuqori yoʻllar, qovuq va prostata hajmi; oʻtkir prostatitda abssess belgisi.
  • Transrektal UT (TRUS) oʻtkir prostatitda faqat abssess shubhasida va ehtiyotkorlik bilan; surunkali holatda topilmalar (masalan, prostata toshlari) tashxis uchun xos emas.
  • KT/MRI: abssess, ushlanish sababi yoki oʻsma shubhasi; MRI — prostata va chanoq tubi mushaklarini baholashda.
  • Sistoskopiya: gematuriya, interstitsial sistit shubhasi yoki mutaxassis baholashida; muntazam kerak emas.
12

Oʻtkir bakterial prostatit: davolash

  • SHOSHILINCH: sepsis belgilari (gipotenziya, taxikardiya, isitma, chalkashlik) — darhol stasionar, vena ichiga antibiotik, infuziya, qon ekmasi.
  • Gospitalizatsiya koʻrsatmalari: sepsis yoki ogʻir intoksikatsiya, siydik ushlanishi, ichishga qodir emaslik, diabet yoki immunosupressiya, koʻp dori-qarshilikli patogen xavfi, nazorat qilinmagan ogʻriq.
  • Empirik davo mahalliy qarshilikka bogʻliq: keng spektrli penitsillin (piperatsillin/tazobaktam), 3-avlod sefalosporin (seftriakson) yoki ftorxinolon (qarshilik past boʻlsa) ± aminoglikozid; ESBL xavfida — karbapenem.
  • Yengil–oʻrtacha holatda, ichish mumkin boʻlsa: ftorxinolon (siprofloksatsin, levofloksatsin); sezuvchanlik boʻyicha muqobil — trimetoprim-sulfametoksazol.
  • Klinik yaxshilanishdan keyin peroral davoga oʻtish; umumiy davomiylik odatda 2–4 hafta (EAU).
  • Ushlanishda uretral kateterdan qoching: suprapubik kateter (yoki intermittent kateterizatsiya) afzal; ogʻriqqa NSAID/paratsetamol; suyuqlik, ich yumshatuvchilar.
  • Asoratlar: abssess (UT/KT; drenaj — transperineal yoki transrektal aspiratsiya, TUR bilan ochish); 48–72 soatda samara boʻlmasa abssess va qarshilikni qidiring.
13

Surunkali bakterial prostatit: davolash

  • Tanlov: prostataga yaxshi oʻtadigan va sezuvchanlikka mos antibiotik — lipofil, oqsil bilan kam bogʻlanadigan: ftorxinolonlar (siprofloksatsin, levofloksatsin), trimetoprim(-sulfametoksazol), doksitsiklin, makrolidlar.
  • EAU: ftorxinolonlar birinchi qator; davomiylik kamida taxminan 4 hafta (koʻpincha 4–6 hafta); kurs oxirida klinik va bakteriologik nazorat.
  • Xlamidiya yoki ureaplazma shubhasida tetratsiklinlar yoki makrolidlar; gram-musbat patogen (Enterococcus) boʻlsa — sezuvchanlikka qarab.
  • Beta-laktamlar surunkali jarayonda prostata toʻqimasiga yomon oʻtadi; ularni asosan oʻtkir bosqichda yoki sezuvchanlik yagona imkon boʻlganda ishlating.
  • Ftorxinolon xavflari: tendinopatiya va tendon uzilishi, periferik neyropatiya, MNS taʼsiri, QT uzayishi, aorta anevrizmasi yoki dissektsiyasi, disglikemiya, C. difficile; keksalarda, kortikosteroid va buyrak yetishmovchiligida xavf yuqori.
  • Alfa-blokerlar (siydik simptomlari), NSAID va ogʻriq nazorati — qoʻshimcha; prostata toshlari va uretra patologiyasida — urologik davo.
  • Qaytalanish yoki qarshilikda tashxisni qayta koʻrib chiqing, ekma va sezuvchanlikni takrorlang; tanlangan hollarda uzoq muddatli past dozali profilaktika yoki urolog konsiliumi.
14

Boshqarish algoritmi

  1. Oʻtkir (isitma, sistem belgilar) yoki surunkali (≥3 oy ogʻriq, qaytalanish) kechuvni aniqlang.
  2. Oʻtkir va sistem belgilar yoki ushlanish → shoshilinch stasionar; qon va siydik ekmasi; vena ichiga antibiotik; suprapubik drenaj; DRE ehtiyotkor, massaj yoʻq.
  3. Surunkali: anamnez, NIH-CPSI, koʻrik (chanoq tubi mushaklari), DRE, siydik tahlili va ekmasi, JYOI NAAT; qizil bayroqlarni inkor qiling.
  4. Ekmada uropatogen + qaytalanuvchi SYoI → surunkali bakterial prostatit (II): sezuvchan va prostataga oʻtadigan antibiotik, kamida taxminan 4 hafta.
  5. Uropatogen yoʻq, ogʻriq ≥3 oy → CP/CPPS (III): UPOINT(S) bilan fenotiplash.
  6. Multimodal davo: taʼlim, alfa-bloker (sinov), NSAID (qisqa), fizioterapiya, neyromodulyator, psixologik yordam — fenotipga qarab.
  7. 6–12 haftadan keyin NIH-CPSI bilan baholang; samarasiz komponentni toʻxtating, boshqasiga oʻting.
  8. Refrakter holatda: ogʻriq klinikasi yoki koʻp fanli jamoa (urolog, fizioterapevt, psixolog, ogʻriq mutaxassisi).
15

CP/CPPS: multimodal davolash

  • Maqsad — simptomlarni kamaytirish va funksiyani tiklash; bemorga holat tabiatini tushuntirish (hayot uchun xavfli emas, saratonning sababi deb isbotlanmagan, ammo uzoq davom etishi mumkin) — birinchi muhim qadam.
  • Turmush tarzi: uzoq oʻtirish va velosipedni kamaytirish, iliq vannalar, ich qotishini davolash, uyqu, jismoniy faollik; ayrim bemorlarda qoʻzgʻatuvchi ichimlik va ovqatdan (kofein, achchiq) tiyilish.
  • Alfa-blokerlar: siydik simptomlari bor va yaqinda boshlangan (taxminan 1 yildan kam) holatlarda foydaliroq; sinov kamida bir necha oy.
  • Antibiotiklar: faqat tanlangan (oldin davolanmagan, qisqa muddatli) bemorlarda sinov sifatida; samarasiz boʻlsa davom ettirilmaydi — uzoq va takroriy kurslardan qoching.
  • NSAID: qisqa muddatli ogʻriq nazorati; uzoq muddatda samara cheklangan, oshqozon-ichak, buyrak va yurak xavfi bor.
  • Chanoq tubi fizioterapiyasi: myofastsial boʻshashtirish, trigger nuqtalar terapiyasi, biofeedback; gipertonus bor bemorda kuchaytirish (Kegel) mashqlari zarar berishi mumkin — avval boʻshashtirish.
  • Neyromodulyatorlar: gabapentin, pregabalin, trisiklik antidepressantlar (amitriptilin) — nevropatik komponentda; dalillar cheklangan va qarama-qarshi.
  • Opioidlardan qoching.
16

CP/CPPS davo usullari va dalillar

UsulQoʻllanishi / mexanizmDalillar va izoh
Alfa-blokerlar Siydik simptomlari, uretra va prostata tonusi Yaqinda boshlangan holatda foydaliroq; uzoq kasallikda samara kam
Antibiotiklar (ftorxinolon, tetratsiklin) Yashirin infeksiya gipotezasi Faqat tanlangan bemorlarda sinov; umumiy samara cheklangan; qarshilik xavfi
NSAID Yalligʻlanish, ogʻriq Qisqa muddatli foyda; uzoq muddatda xavf/foyda nisbati yomonlashishi mumkin
Chanoq tubi fizioterapiyasi, myofastsial terapiya Mushak gipertonusi, trigger nuqtalar Mushak ogʻrigʻi bor bemorlarda foydali; EAU tavsiyalarida bor
Gabapentinoidlar, trisiklik antidepressantlar Nevropatik va markaziy sensitizatsiya Dalillar cheklangan va qarama-qarshi; nojoʻya taʼsirlar
Psixologik yordam (KBT) Xavotir, katastrofizatsiya, stress Fenotipda P boʻlsa; ogʻriqqa moslashishga yordam beradi
Zarba toʻlqin terapiyasi (past intensivlik) Mahalliy toʻqima taʼsiri Ayrim tadqiqotlarda foyda; dalil sifati va chidamliligi cheklangan
Fitoterapiya (polen ekstrakti, kversetin) Yalligʻlanishga qarshi gipoteza Dalillar past; palma mevasi ekstrakti (Serenoa) plasebodan ustun emas
17

Asoratlar, prognoz va kuzatuv

  • Oʻtkir prostatit asoratlari: sepsis, prostata abssessi, siydik ushlanishi, epididimo-orxit, surunkali bakterial prostatitga oʻtish.
  • Surunkali bakterial prostatit: qaytalanishlar (bakteriyalar toshlarda yoki biofilmda saqlanadi), qaytalanuvchi SYoI, epididimit; sperma sifati va fertillikka taʼsiri bahsli.
  • CP/CPPS: surunkali kechuv, hayot sifatining pasayishi, jinsiy disfunksiya, depressiya va xavotir; simptomlar tebranadi, koʻp bemorda vaqt oʻtishi bilan yengillashadi, ayrimlarida saqlanadi.
  • Kuzatuv: oʻtkir prostatitdan keyin klinik nazorat va (shubha boʻlsa) siydik ekmasi; BPH va ushlanish omillarini aniqlang.
  • CP/CPPS: 6–12 haftada NIH-CPSI bilan baholash; davoni fenotipga moslashtirish; kerak boʻlsa koʻp fanli jamoa.
  • Bemor bilan reja tuzing: maqsad, kutilgan vaqt, qaysi belgilar shoshilinch murojaat sababi (isitma, ushlanish, gematuriya).
  • Prostata saratoni skrining tavsiyalari umumiy tartibda; PSA oshgan boʻlsa, infeksiya hal boʻlgach (bir necha haftadan keyin) takroran tekshiring.
18

Asosiy klinik xulosalar

  • NIH tasnifi: I — oʻtkir bakterial, II — surunkali bakterial, III — CP/CPPS (IIIA yalligʻlanishli, IIIB yalligʻlanishsiz), IV — asimptomatik yalligʻlanishli.
  • Eng koʻp shakli — CP/CPPS (≥3 oy chanoq ogʻrigʻi, uropatogen yoʻq); sababi koʻp omilli: neyromuskulyar, yalligʻlanish, nevropatik, psixosotsial.
  • NIH-CPSI simptom ogʻirligini oʻlchaydi va davo samarasini kuzatadi; UPOINT(S) davoni fenotipga moslashtiradi.
  • Oʻtkir prostatit — shoshilinch: DRE ehtiyotkor, massaj taqiqlanadi; sepsis yoki ushlanishda stasionar, vena ichiga antibiotik, suprapubik drenaj.
  • Surunkali bakterial prostatit — prostataga oʻtadigan antibiotik (ftorxinolonlar birinchi qator), kamida taxminan 4 hafta; ftorxinolon xavflarini hisobga oling.
  • CP/CPPS da antibiotik yoki bitta dori yetarli emas: taʼlim, alfa-bloker, NSAID (qisqa), chanoq tubi fizioterapiyasi, neyromodulyator, psixologik yordam.
  • Kasallik surunkali, lekin hayot uchun xavfli emas; kuzatuv va ishonchli munosabat natijani yaxshilaydi; qizil bayroqlar (gematuriya, tugun, PSA ↑) boʻlsa — qoʻshimcha tekshiruv.
19

Bilimni tekshirish

1NIH tasnifiga koʻra CP/CPPS qaysi kategoriyaga kiradi?
  1. I kategoriya
  2. II kategoriya
  3. III kategoriya
  4. IV kategoriya

Javob: C. III kategoriya — surunkali prostatit/surunkali chanoq ogʻrigʻi sindromi (IIIA yalligʻlanishli, IIIB yalligʻlanishsiz).

2Oʻtkir bakterial prostatit shubhasida qaysi muolaja bakteriemiya xavfi tufayli taqiqlanadi?
  1. Siydik ekmasi
  2. Kuchli prostata massaji
  3. Qon ekmasi
  4. Suprapubik drenaj

Javob: B. Oʻtkir prostatitda prostata massaji bakteriyalarni qonga oʻtkazib, sepsisga olib kelishi mumkin.

3Meares–Stamey sinamasida EPS/VB3 da leykotsitlar koʻp, uropatogen yoʻq. Bu qaysi kategoriya?
  1. II
  2. IIIA
  3. IIIB
  4. IV

Javob: B. Infeksiyasiz, lekin leykotsitlar bor boʻlsa, bu IIIA (yalligʻlanishli CP/CPPS).

4Surunkali bakterial prostatitda antibiotik tanlashda eng muhim talab nima?
  1. Faqat vena ichiga yuboriladigan shakl
  2. Beta-laktam guruhidan boʻlishi
  3. Kurs 3–5 kun boʻlishi
  4. Prostataga yaxshi oʻtishi va patogen sezuvchanligiga mosligi

Javob: D. Lipofil, oqsil bilan kam bogʻlanadigan preparatlar (ftorxinolonlar, trimetoprim, doksitsiklin) prostataga yaxshi kiradi.

5UPOINT(S) tizimidagi «T» domeni nimani bildiradi va nimaga yoʻnaltirilgan?
  1. Tenderness: chanoq tubi mushaklari ogʻrigʻi; fizioterapiya
  2. Testosteron; gormon terapiyasi
  3. Travma; jarrohlik
  4. Toksin; detoksikatsiya

Javob: A. T — tenderness (mushak sezuvchanligi); davo — chanoq tubi fizioterapiyasi va myofastsial boʻshashtirish.

6Oʻtkir prostatit fonidagi siydik ushlanishida qaysi usul afzal?
  1. Uretral kateter
  2. Faqat alfa-bloker, kateter yoʻq
  3. Suprapubik kateter yoki intermittent kateterizatsiya
  4. Prostata massaji

Javob: C. Yalligʻlangan prostatada uretral kateter xavfli; suprapubik drenaj yoki intermittent kateterizatsiya afzal.

·

Adabiyotlar

  • EAU Guidelines on Urological Infections, 2024
  • EAU Guidelines on Chronic Pelvic Pain, 2024
  • Litwin M.S. et al. NIH-CPSI, J Urol, 1999
  • CDC Sexually Transmitted Infections Treatment Guidelines, 2021
  • Campbell-Walsh-Wein Urology, 12th ed., 2020
  • Smith & Tanagho's General Urology, 19th ed., 2020
  • ICD-10 (WHO)

Taqdimot taʼlim maqsadida tayyorlangan. Klinik qarorlar amaldagi klinik tavsiyalar va bemorning holatiga asoslanishi kerak. Foydalanganda muallifni va sayt manzilini koʻrsating.

PPTX yuklab olish (470 KB)

Shu boʻlimdagi boshqa taqdimotlar

Qabulga yozilish